Dünya Sağlık Örgütü (WHO), MV Hondius adlı cruise gemisiyle bağlantılı Andes hantavirüsü (ANDV) vakalarına ilişkin çok ülkeli kümede toplam vaka sayısının 11’e yükseldiğini, üç ölüm bildirildiğini açıkladı. Örgüt, 27 Mayıs 2026 itibarıyla güncellediği değerlendirmede, olayın Uluslararası Sağlık Tüzüğü (IHR) mekanizmaları üzerinden ülkeler arasında koordine edildiğini belirtti.
WHO’nun paylaştığı bilgilere göre, vakaların tamamı gemide yolcu olan kişilerle bağlantılı. Örgüt, Andes virüsünün hantavirüsler arasında “sınırlı insan-insana bulaş” gösterebildiği bilinen tek tür olduğuna dikkat çekiyor. Bu özellik, temaslı takibi ve karantina gibi halk sağlığı önlemlerinin önemini artırıyor.
Örgüt, doğrulanmış ve olası vakalara ilişkin laboratuvar sonuçlarının ülkeler arasında paylaşıldığını, ulusal odak noktaları aracılığıyla temaslıların izlenmesine destek verildiğini ifade ediyor. Gemiler gibi kapalı alanlarda uzun süreli yakın temasın olası bulaş riskini artırabileceği; ancak vaka sayıları ve mevcut bulgular ışığında genel halk sağlığı riskinin düşük değerlendirildiği belirtiliyor.
WHO, bu kümeye ilişkin önceki güncellemelerde de riskin “düşük” olduğunu vurgulamıştı. Ancak gemi yolculuklarının çok ülkeli hareketlilik yaratması, bir olayın kısa sürede farklı sağlık sistemlerinin takibine girmesine neden olabiliyor. Bu nedenle IHR kanalları üzerinden hızlı bildirim, veri paylaşımı ve temaslı listelerinin yönetimi kritik önem taşıyor.
WHO’nun teknik değerlendirmesinde, kuluçka süresi ve karantina sürelerinin etkinliği gibi başlıklara da değiniliyor. Kuluçka dönemine ilişkin istatistiksel tahminler, temaslıların ne kadar süre izleneceği ve hangi aralıklarla test edileceği konusunda ülkeler için pratik bir çerçeve sunuyor. Bu tür değerlendirmeler, halk sağlığı önlemlerinin “gereğinden uzun” veya “yetersiz” olmadan uygulanmasına yardımcı olmayı hedefliyor.
Hantavirüs enfeksiyonları, coğrafya ve virüs türüne göre farklı klinik tablolara yol açabiliyor. Andes virüsü özellikle Güney Amerika’da bildirilen vakalarla biliniyor. WHO’nun olayla ilgili yayınları, bu kümenin yolculuk bağlantılı olması nedeniyle hem klinisyenlerin hem de sınır sağlığı birimlerinin konuya dikkat kesilmesini amaçlıyor.
ABD dahil çeşitli ülkelerde, gemi yolcularıyla temaslı olabilecek kişilere yönelik bilgilendirme ve izleme süreçleri yürütülüyor. WHO, ülkelerin olası yeni vakaları hızla tanıması ve izole etmesi gerektiğini, temaslı takibinin sürdürülmesinin önemini vurguluyor.
Örgütün son güncellemesi, vaka sayılarının sınırlı kaldığına işaret etse de, çok ülkeli olaylarda “gecikmeli bildirim” ve “gecikmeli semptom başlangıcı” riskleri nedeniyle gelişmelerin izlenmeye devam edeceği belirtiliyor. WHO, önümüzdeki günlerde yeni laboratuvar sonuçları ve temaslı takip verileri geldikçe değerlendirmelerin güncellenebileceğini kaydediyor.
